Datganiad Ysgrifenedig mewn ymateb i Adroddiad y Pwyllgor Diwylliant, y Gymraeg a Chwaraeon ar yr Adolygiad 'Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru'

Diben: Cyflwyno ymateb Llywodraeth Cynulliad Cymru i Adroddiad y Pwyllgor Diwylliant, y Gymraeg a Chwaraeon ar yr Adolygiad 'Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru'.

Amlinellir yr ymatebion i'r argymhellion a wneir yn yr Adroddiad isod. Mae'r argymhellion yn dilyn penawdau a threfn rifo'r Adroddiad.


Pennod 2: Cefnogi Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru

Ysgrifennu Newydd - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

Dylid cynyddu'r grant cyhoeddi i Gyngor Llyfrau Cymru fel y gall fynd i'r afael â'r gwendidau yn isadeiledd tai cyhoeddi yng Nghymru. Byddai hyn yn cynnwys cyllid ar gyfer:
 grantiau comisiynu  ar gyfer cynhyrchu llyfrau poblogaidd eu hapêl yn y Saesneg;
 swyddi golygyddol;
 swyddi marchnata a chyllideb farchnata; a
 y Strategaeth Farchnata Gytûn.


1. Derbyn. Cytuna Llywodraeth y Cynulliad â safbwynt y Pwyllgor fod angen cryfhau'n sylweddol isadeiledd y diwydiant cyhoeddi er mwyn sicrhau bod ysgrifennu Saesneg yng Nghymru yn datblygu ac yn ffynnu.  Mae hyn yn flaenoriaeth gyllidol allweddol i Lywodraeth y Cynulliad, a bydd yn helpu i sicrhau yr ymdrinnir â llawer o'r materion a'r argymhellion eraill a gynhwysir yn adroddiad y Pwyllgor yn y tymor hirach.  Bydd disgwyl buddsoddiad tymor canol a hirdymor gan Lywodraeth y Cynulliad at ddiben datblygu'r isadeiledd er mwyn galluogi cyhoeddwyr i gynhyrchu llyfrau Saesneg a ysgrifennir yng Nghymru sy'n bodloni gofynion y farchnad, a'u galluogi yn y pen draw i gynhyrchu llyfrau sy'n creu gofyn newydd yn y farchnad ar gyfer llyfrau Cymreig cyfrwng-Saesneg .  
2. Bydd Llywodraeth y Cynulliad yn darparu cefnogaeth ychwanegol i gomisiynu llyfrau poblogaidd eu hapêl, a bydd hefyd yn cael ei neilltuo ar gyfer marchnata Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru yn fwy.  Bydd cyllid ychwanegol hefyd yn cael ei ddefnyddio i gefnogi swyddi golygyddol a marchnata mewn tai cyhoeddi gan eu galluogi i gynyddu eu gallu i olygu ac i fodloni gofynion y farchnad.
3. Goblygiadau ariannol: Oes.  Bydd Llywodraeth y Cynulliad yn darparu  £250K yn ychwanegol o fewn y flwyddyn ariannol bresennol i ddechrau gweithredu’r amrywiaeth o argymhellion sydd wedi’u cynnwys yn ymateb Llywodraeth y Cynulliad, gan gynnwys cefnogi ysgrifennu newydd a chryfhau’r isadeiledd.

Awduron ar Daith - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylid ystyried rhoi mwy o gyllid i'r cynllun Awduron ar Daith, yn arbennig er mwyn galluogi mwy o awduron i ymweld ag ysgolion.


4. Gwrthod. Mae Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cydnabod cyfraniad y cynllun Awduron ar Daith o ran datblygu awduron ac addysgu ynghylch ysgrifennu yng Nghymru.  Serch hynny, ni chred Llywodraeth y Cynulliad fod y cynllun llwyddiannus hwn yn flaenoriaeth allweddol ar gyfer unrhyw gyllid ychwanegol.        
5. Goblygiadau ariannol: Dim

Gweithiau Clasurol - Yr argymhelliad:

 Mae'r Pwyllgor yn cefnogi'r syniad o Lyfrgell Cymru ar gyfer gweithiau clasurol ac yn argymell ei ystyried ymhellach.


6. Derbyn. Mae Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cytuno'n llwyr â chysyniad Llyfrgell Cymru ar gyfer gweithiau clasurol ac mae’n credu y byddai’n rhoi hwb sylweddol i addysgu, ysgolheictod a darllenyddiaeth ysgrifennu Saesneg yng Nghymru. Bydd Llyfrgell Cymru ar gyfer gweithiau clasurol yn chwarae rhan bwysig mewn codi ymwybyddiaeth a diddordeb yn niwylliant unigryw Cymru drwy gyfrwng y Saesneg. Bydd ysgolion a sefydliadau addysgol Cymru yn derbyn set o gyfrolau Llyfrgell Cymru am ddim.  Bydd Llywodraeth y Cynulliad nawr yn datblygu cynigion manylach ar gyfer gweithredu’r cynllun hwn.
7. Goblygiadau ariannol: Oes. Mae Llywodraeth y Cynulliad yn darparu £250K yn ychwanegol yn y flwyddyn ariannol bresennol i gychwyn gweithredu yr amrywiaeth o argymhellion sydd wedi’u cynnwys yn ymateb Llywodraeth y Cynulliad, gan gynnwys gwaith tuag at sefydlu Llyfrgell Cymru.

Pennod 3: Ymwybyddiaeth Farchnata

Strategaeth Farchnata Gytûn - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylai Cyngor Llyfrau Cymru a'i bartneriaid gostio a chywreinio ymhellach gynigion y Strategaeth Farchnata Gytûn gyda'r bwriad o'i rhoi ar waith yn y dyfodol agos.


8. Derbyn. Yn 2002, pennodd y Grw^p Gorchwyl a Gorffen ar Gyhoeddi, dan Gadeiryddiaeth y Dirprwy Weinidog dros Ddiwylliant ar y pryd, Delyth Evans, yr angen am strategaeth farchnata gytûn ar gyfer y diwydiant cyfan.  Gofynnodd Llywodraeth y Cynulliad i Gyngor Llyfrau Cymru gydgysylltu ymdrechion i lunio strategaeth o'r fath, gan gydweithio â chynrychiolwyr o'r diwydiant cyhoeddi cyfrwng Cymraeg a Saesneg, gan gynnwys aelodau masnach, llyfrgelloedd a grwpiau awduron.  O ganlyniad mae'r strategaeth yn adlewyrchu sylwadau'r diwydiant cyfan.  Cynhaliwyd ymarfer ymgynghori mewn perthynas â'r strategaeth ar ddiwedd 2003.  

9. Gofynnodd Llywodraeth y Cynulliad i Gyngor Llyfrau Cymru yn ei lythyr cylch gwaith ar gyfer 2004-05 gydweithio â'r diwydiant er mwyn blaenoriaethu a phrisio'r strategaeth.
10. Goblygiadau ariannol: Dim yn ystod y flwyddyn ariannol hon. Bydd angen i Lywodraeth y Cynulliad ystyried y Strategaeth yn ofalus pan fydd wedi'i phrisio a'i blaenoriaethu cyn gwneud unrhyw benderfyniad ynghylch cyllid ychwanegol.

Siopau Llyfrau - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylai trafodaethau barhau â'r prif adwerthwyr llyfrau yng Nghymru i hyrwyddo ysgrifennu Saesneg yng Nghymru.

 Dylid cefnogi hyn gyda thystiolaeth gadarn ar ffurf data ar werthiant ysgrifennu Saesneg yng Nghymru.


11. Derbyn. Mae hyrwyddo Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru, ac yn arbennig mewn perthynas â gosod llyfrau mewn mannau addas ac amlwg mewn siopau llyfrau, yn allweddol bwysig.  Mae gan brif adwerthwyr llyfrau Cymru swyddogaeth allweddol o ran hyrwyddo ysgrifennu Saesneg yng Nghymru, ac mae mentrau diweddar WHSmith wedi bod yn galonogol iawn.  Mae'n bwysig ein bod yn datblygu'r gwaith yma ac rwyf wedi gofyn i Gyngor Llyfrau Cymru barhau â'i waith yn y maes hwn.
12. Byddaf hefyd yn gfyn i gyrff yn y sector diwylliannol sydd wedi eu hariannu gan Lywodraeth y Cynulliad i sicrhau y bydd pob siop y maent yn gyfrifol amdano yn rhoi lle amlwg i lyfrau Cymreig yn y ddwy iaith, ac yn gweithio’n agos gyda Chyngor llyfrau Cymru i wella a datblygu eu stoc o ysgrifennu Saesneg yng Nghymru.
13. Derbyn. Dylai data ynghylch gwerthiant Cymreig cyfrwng-Saesneg fod ar gael os defnyddir arian cyhoeddus ar ei gyfer.  Mae Cyngor Llyfrau Cymru eisoes yn casglu data ynghylch y teitlau sy'n derbyn cyllid o un o raglenni grant y Cyngor, ac mae data hefyd ar gael ynghylch yr hyn a werthir o Ganolfan Ddosbarthu Cyngor Llyfrau Cymru yn ogystal â'i wefan, Gwales.  Byddaf yn gofyn i Gyngor Llyfrau Cymru archwilio a oes dulliau eraill o gasglu data ynghylch gwerthiant llyfrau Saesneg a ysgrifennir yng Nghymru.
14. Goblygiadau ariannol: Dim.  

Llyfrgelloedd - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylid casglu data ar nifer y teitlau wedi'u hysgrifennu yn y Saesneg yng Nghymru sydd mewn stoc, ychwanegiadau blynyddol a'r nifer sy'n cael eu benthyg, fel sy'n digwydd ar gyfer gweithiau Cymraeg.

 Dylai awdurdodau llyfrgelloedd mewn cydweithrediad â Chyngor Llyfrau Cymru ystyried gwella'r dull o ddod o hyd i weithiau wedi'u hysgrifennu yn y Saesneg yng Nghymru a gwella'r dull o'u prynu.

 Dylai awdurdodau llyfrgelloedd frolio llyfrau wedi'u hysgrifennu yn y Saesneg yng Nghymru yn eu llyfrgelloedd er mwyn annog pobl i'w darllen ac annog y galw amdanynt.


15. Derbyn.   Nid oes casgliad penodol o ddata gan lyfrgelloedd ynghylch ysgrifennu Saesneg yng Nghymru.  Byddaf yn gofyn i CyMAL gydweithio â Chymdeithas Prif Lyfrgellwyr Cymru er mwyn ystyried pa mor ymarferol yw gweithredu system ar gyfer monitro y defnydd o lyfrau Cymreig cyfrwng-Saesneg  mewn llyfrgelloedd cyhoeddus.  Bydd CyMAL hefyd yn ystyried dulliau casglu data o wahanol lyfrgelloedd, er enghraifft llyfrgelloedd mewn ysgolion a sefydliadau addysg uwch.

16. Derbyn. Bydd CyMAL, ar y cyd â Chymdeithas Prif Lyfrgellwyr Cymru a Chyngor Llyfrau Cymru, yn ystyried dulliau o wella'r trefniadau presennol o ran dod o hyd i weithiau Cymreig cyfrwng-Saesneg.  
17. Derbyn. Mae llyfrgelloedd yn edrych ar ffyrdd o wella’r modd y mae eu stoc lyfrau yn cael ei arddangos a’i hyrwyddo.  Un enghraifft o’r modd y mae’r gwaith hwn eisoes yn cael ei ddatblygu yw’r rhaglen Gymreig a ariennir gan y loteri, Estyn Allan/Branching Out.  Cynhelir y cynllun o fewn holl awdurdodau llyfrgell Cymru a’i nod yw cynyddu nifer y bobl sy’n darllen.  Rhaglen tair blynedd ydyw sydd wedi'i hariannu gan arian y loteri ar gyfer y celfyddydau er mwyn cynyddu nifer y darllenwyr yng Nghymru.  Mae'n cynnal cynlluniau sy'n ymwneud yn benodol â hyrwyddo llyfrau o Gymru a llyfrau sydd o ddiddordeb Cymreig.  Mae hefyd yn cynnal cynlluniau hyfforddiant ar gyfer llyfrgellwyr ynghylch gwella sut yr hyrwyddir a sut yr arddangosir llyfrau, ynghyd â chynlluniau i sefydlu grwpiau darllen.  Mae Estyn Allan wedi bod yn cydweithio â Chyngor Llyfrau Cymru er mwyn sicrhau bod ysgrifennu Saesneg yng Nghymru yn agwedd hanfodol ar y cynlluniau hyn.  Mae Estyn Allan a Chyngor Llyfrau Cymru hefyd wedi trefnu sawl digwyddiad sy'n rhoi cyfle i gyhoeddwyr gyfarfod â llyfrgellwyr.  

 18. Goblygiadau ariannol: Dim goblygiadau ariannol ar unwaith.

Adolygiad Llenyddol - Yr argymhelliad:

 Mae'r Pwyllgor yn croesawu menter Cyngor Celfyddyddau Cymru, mewn cydweithrediad â Chyngor Llyfrau Cymru a'r Academi, i fynd i'r afael â'r diffyg adolygiadau llenyddol mewn papurau newydd yng Nghymru.  Mae'n argymell y dylai'r cyfryngau yng Nghymru ystyried dechrau rhoi sylw i weithiau sy'n ddiddorol ac sy'n deilwng o sylw.

 Mae'r Pwyllgor am annog y cyfryngau i fynd ati'n fwy diwyd i ddod o hyd i weithiau gan awduron o Gymru i'w cynhyrchu ar y radio a'r teledu.


19. Derbyn.  Cytuna Llywodraeth y Cynulliad â'r ddau argymhelliad uchod. Mae'n bwysig sicrhau sylw cadarnhaol ac adolygiadau o lyfrau Cymreig cyfrwng-Saesneg a ysgrifennwyd yng Nghymru ym mhrif cyfryngau Cymru a thu hwnt er mwyn codi ymwybyddiaeth o ysgrifennu o'r fath.  Mae hefyd yn bwysig bod gwaith awduron Cymru yn cael eu cynnwys fel cynyrchiadau ar y radio a'r teledu.  Mae Llywodraeth y Cynulliad yn credu y bydd mynd i’r afael â gwendidau sylfaenol yn y diwydiant cyhoeddi yng nghyru yn cyfrannu at gynyddu sywl at ysgrifennu Cymreig cyfrwng-Saesneg yn y cyfryngau, yn cyfrannu at fwy o weithiau gan ysgrifenwyr o Gymru yn cael eu cynhyrchu ar y radio a’r teledu.
20. Goblygiadau ariannol: Dim.  

Gwobrau Llyfrau - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylid codi gwobr ariannol Llyfr y Flwyddyn a dylai gael ei hyrwyddo'n llawer mwy brwd cyn y seremoni wobrwyo ac yn ystod y seremoni.

 Dylai Cyngor Llyfrau Cymru arwain y ffordd i ddatblygu cyfres o wobrau i gydnabod campweithiau ac annog rhagoriaeth yn y diwydiant cyhoeddi e.e. gwobrau am y llyfr sy'n gwerthu orau, clawr gorau, golygydd gorau, cyhoeddwr y flwyddyn.

 Dylid ystyried hyrwyddo Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru nid yn unig yng Ngwyl y Gelli Gandryll ar gyfer Llyfr y Flwyddyn, ond hefyd mewn gwyliau a digwyddiadau eraill ym mhob cwr o Gymru.


21. Gwrthod. Cred Llywodraeth y Cynulliad fod gan wobr Llyfr y Flwyddyn swyddogaeth bwysig mewn codi ymwybyddiaeth a chynyddu nifer darllenwyr teitlau Cymreig o ansawdd uchel.  Fodd bynnag, mae gwerth Gwobr Llyfr y Flwyddyn wedi cynyddu'n ddiweddar i £5,000, ac mae gan yr  Academi adnoddau penodol ar gyfer marchnata'r digwyddiad.  Bydd Llywodraeth y Cynulliad yn dymuno gwerthuso llwyddiant y trefniadau newydd hyn cyn ystyried unrhyw gynnydd mewn cyllid.
22. Derbyn. Mae Llywodraeth y Cynulliad yn cefnogi sefydlu cyfres o wobrau i gydnabod llwyddiannau a hyrwyddo rhagoriaeth yn y diwydiant cyhoeddi, a byddaf yn gofyn i Gyngor Llyfrau Cymru ddechrau ar y gwaith o’u sefydlu.  
23. Derbyn.  Mae Cyngor Llyfrau Cymru yn bresennol yn y Sioe Amaethyddol Frenhinol, yr Eisteddfod Genedlaethol ac yn Eisteddfod yr Urdd,  a byddant yn hyrwyddo ymhellach Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru yn y gwyliau hyn a hefyd yn edrych ar gynyddu a datblygu presenoldeb yng Ngwyl y Gelli Gandryll.  Byddaf yn gofyn i Gyngor Llyfrau Cymru edrych eto ar eu presenoldeb mewn gwyliau yn ystod y flwyddyn yng ngoleuni sylwadau’r Pwyllgor..
24. Goblygiadau ariannol:  Oes. Mae Llywodraeth y Cynulliad yn darparu £250K ychwanegol o fewn y flwyddyn ariannol hon i ddechrau gweithredu’r amrywiaeth o argymhellion yn ymateb Llywodraeth y Cynulliad, gan gynnwys sefydlu cyfres o wobrau ar gyfer y diwydiant.
Twristiaeth - Yr argymhelliad:

 Mae'r Pwyllgor yn annog asiantaethau twristiaeth rhanbarthol i wneud mwy i frolio gweithiau am Gymru a hefyd awduron Cymru yn eu canolfannau croeso.
 Dylid cefnogi hyn gyda chysylltiadau perthnasol â gwales.com.
 Dylid archwilio'r syniad o gynhyrchu map llenyddol o Gymru.
25. Derbyn. Mae Llywodraeth y Cynulliad yn cytuno fod gan asiantaethau a chanolfannau twristiaeth swyddogaeth mewn tynnu sylw at lenyddiaeth Gymreig a gweithiau gan ysgrifenwyr yng Nghymru sy’n briodol ar gyfer y farchnad ymwelwyr, gan helpu i greu synnwyr unigryw o berthyn.  Yr awdurdodau rheoli unigol sy’n gwneud penderfyniadau ynghylch rheoli stoc ac mae’r rhan fwyaf o Ganolfannau Gwybodaeth i Dwristiaid eisoes yn cyflenwi llyfrau am Gymru a llenyddiaeth leol.  Bydd Bwrdd Croeso Cymru yn cyfleu barn y Pwyllgor ar y mater hyn i’r awdurdodau rheoli perthnasol ledled Cymru.
26. Derbyn.   Rwyf wedi gofyn i Fwrdd Croeso Cymru ymchwilio i bosibilrwydd cysylltu adran eu gwefan, sef visitwales.com, ar lenyddiaeth sy'n darparu gwybodaeth gyffredinol am rai o awduron enwocaf Cymru, â gwefan Cyngor Llyfrau Cymru, sef gwales.com, sy'n darparu gwybodaeth am deitlau llyfrau cyfredol, ac sy'n galluogi pobl i brynu llyfrau ar-lein.  Mae gwefan Bwrdd Croeso Cymru eisoes yn cynnwys adran ar lenyddiaeth Cymru.
27. Derbyn. Mae o leiaf un o ranbarthau Cymru eisoes yn hyrwyddo cysylltiadau llenyddol; mae Partneriaeth Twristiaeth Rhanbarthol De Orllewin Cymru yn rhedeg ymgyrch farchnata o’r enw Llefydd ein Llên y mae’n ei hyrwyddo yn y DU a thramor.  Mae gan drefi llyfr y Gelli Gandryll a Blaenafon yn Ne-Ddwyrain Cymru hefyd ogwydd llenyddol cryf. Mae Bwrdd Croeso Cymru eisoes wedi cyhoeddi map Llwybr Lenyddo.  Bydd Bwrdd Croeso Cymru yn archwilio i’r posibilrwydd o ddiweddaru ac ail-lansio’r map llenyddol presennol, wrth iddynt ystyried eu blaenoriaethau marchnata am y flwyddyn i ddod.  Fodd bynnag, byddai’n rhaid i hyn gael ei ystyried yng nghyd-destun yr holl flaenoriaethau marchnata eraill, a neilltuo adnoddau priodol.  
28. Goblygiadau ariannol. Dim

Pennod 4: Addysg

Polisi'r Cwricwlwm ac Arholiadau - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylid ymestyn cylch gorchwyl ACCAC i gynnwys comisiynu ysgrifennu Saesneg yng Nghymru (gan gynnwys drama) ar gyfer cwricwlwm CBAC.




29. Gwrthod. Nid yw argaeledd llyfrau sydd ar gael i'w hastudio fel rhan o gyrsiau TGAU a Safon Uwch yn fater ar wahân i’r materion ehangach a bennir gan y pwyllgor yn ei adroddiad.  Bydd ein cynnig ar gyfer Llyfrgell Cymru a chomisiynu ysgrifennu newydd yn gwella’n sylfaenol argaeledd llyfrau sy’n berthnasol i ysgolion.

30. Mae Rhaglen Astudiaeth y Cwricwlwm Cenedlaethol ar gyfer Saesneg yn y pedwar Cyfnod Allweddol eisoes yn pennu y dylai disgyblion ddarllen llyfrau Cymreig cyfrwng-Saesneg.  Yr athrawon sy'n penderfynu pa lyfrau a ddewisir yn unol â’u barn broffesiynol.  Yn yr un modd, mae cymhwyster TGAU Saesneg CBAC yn pennu bod yn rhaid i ymgeiswyr sy'n cael eu hasesu o dan y gofynion i Gymru astudio llyfrau sy'n berthnasol i Gymru.  Y ganolfan fydd yn dewis y testunau.

31. Mae'r argymhelliad yn cwmpasu tri math o destun: (a) ysgrifennu newydd; (b) gweithiau clasurol a thestunau eraill sydd wedi'u cyhoeddi ynghynt, a (c) cyfrolau i'w defnyddio'n bennaf mewn ysgolion, fel 'rhifynau astudio' neu flodeugerddi.

32. Mae argaeledd llyfrau o fath (a) a (b) yn dibynnu ar sut y mae'r farchnad lyfrau gyfan yn gweithredu.  Mae'r Pwyllgor wedi gwneud argymhellion penodol ynghylch hyn mewn adran arall o'i adroddiad.  Yn y ddau achos (h.y. mewn perthynas ag ysgrifennu newydd a thestunau sydd wedi'u cyhoeddi o'r blaen) mae'n gwbl amlwg y byddent ar gael i'w prynu a'u defnyddio gan ysgolion petaent ar gael yn haws mewn print o fewn y farchnad lyfrau.  Fodd bynnag, nid yw ACCAC yn asiantaeth briodol i dderbyn cyfrifoldeb am gyflwyno'r gwelliannau cyffredinol hyn o fewn y farchnad lyfrau.

33. Mewn perthynas â llyfrau math (c), credwn nad yw cynhyrchu testunau penodol ar gyfer ysgolion yn gymaint o flaenoriaeth â mynd i'r afael â'r broblem o argaeledd y llyfrau Cymreig cyfrwng-Saesneg  sydd ar gael i bob darllenydd.

34. Goblygiadau ariannol: Dim.
Addysg Bellach ac Uwch - Mae'r Pwyllgor yn argymell:

 Dylid rhoi ystyriaeth bellach i'r cynnig am rwydwaith Addysg Uwch o ganolfannau ymchwil cydgysylltiedig ar gyfer ysgrifennu Saesneg yng Nghymru.


35. Derbyn. Mae Ymgeisio yn Uwch yn pennu gweledigaeth a strategaeth Llywodraeth y Cynulliad ar gyfer y sector addysg uwch yng Nghymru.  Un o'r amcanion canolog yw annog sefydliadau i gydweithio ymhellach.  Mae ailgyflunio yn ganolog i lwyddiant a chystadleugarwch y sector yn yr hirdymor.  Gofynnwyd i sefydliadau ddatblygu cynigion ar y cyd sy'n addas i'w hamgylchiadau a'u hanghenion lleol, â'r nod o leihau costau, cynhyrchu incwm a meithrin gallu.  Mae Llywodraeth y Cynulliad wedi gwneud buddsoddiad ychwanegol sylweddol yn y sector er mwyn hyrwyddo ailgyflunio a chydweithredu.  Os byddai'r sector yn datblygu cynnig gwirioneddol ar gyfer rhwydwaith o ganolfannau ymchwil er budd Ysgrifennu Saesneg yng Nghymru, gallai'r cynnig gael ei ystyried ar gyfer cyllid o dan gyllid Ymgeisio yn Uwch ac yn unol â'r meini prawf hyn.

36. Goblygiadau ariannol: Dim goblygiadau ariannol newydd.  Mae cyllid Ymgeisio yn Uwch ar gael i gefnogi cynigion cydweithredol yn y sector Addysg Uwch.